Trzy słynne kamieniołomy koło Karlštejna: Velká Amerika, Malá Amerika i Mexiko
Dziś zabiorę Was na wycieczkę do wyjątkowych kamieniołomów, które znajdują się zaledwie kawałek od zamku i miejscowości Karlštejn. Należą do nich kamieniołom Malá Amerika, kamieniołom Mexiko oraz najsłynniejszy z nich – kamieniołom Velká Amerika. W ich pobliżu znajdziecie dodatkowo pomnik więźniów politycznych, który upamiętnia trudne okresy naszej historii. Jeśli interesuje Was ta unikalna lokalizacja, rozsiądźcie się wygodnie i czytajcie dalej.
Droga od zamku Karlštejn aż do wyjątkowych kamieniołomów.
Jeśli ciekawi Was, jak dostać się od zamku Karlštejn aż do tych unikalnych kamieniołomów, przygotowałem dla Was trasę. Znajdziecie ją bezpośrednio tutaj w widżecie, abyście mogli łatwo przejść ją krok po kroku.
Trasa zaczyna się u podnóża zamku Karlštejn i prowadzi oznakowanymi szlakami turystycznymi. Najpierw udacie się czerwonym szlakiem do rozdroża Dub sedmi bratří, skąd będziecie kontynuować żółtą trasą aż do pierwszego kamieniołomu Malá Amerika. Uwaga, nie schodźcie z wyznaczonych szlaków – poruszanie się w okolicy kamieniołomów poza oznakowanymi trasami jest zabronione i niebezpieczne.
Przy rozdrożu Malá Amerika (lom) możecie skręcić do punktu widokowego Vyhlídka lom Malá Amerika. Po powrocie na żółty szlak wkrótce dotrzecie do kolejnego punktu, który na ↗ Mapy.com oznaczony jest po prostu jako Výhled (Widok). Podobnie nazwanych punktów widokowych znajdziecie tu więcej, dlatego polecam śledzić mapę, a przede wszystkim dbać o swoje bezpieczeństwo – są to dawne wyrobiska, a krawędzie punktów widokowych mogą być niestabilne.
Droga prowadzi dalej obok wciąż czynnego kamieniołomu Kanada, do którego wstęp jest jednak zabroniony. Wkrótce dotrzecie do kamieniołomu Mexiko, gdzie znajduje się punkt widokowy Výhled na lom Mexiko. Z drugiej strony kamieniołomu znajdziecie punkt o tej samej nazwie. Kawałek stąd stoi również Pomnik Więźniów Politycznych, który zdecydowanie polecam odwiedzić.
Na koniec dojdziecie do największego z nich – Velká Amerika. Na ↗ Mapy.com wyznaczono tutaj aż sześć oficjalnych punktów widokowych, z których roztacza się wspaniały widok na całe wyrobisko. Stąd możecie wrócić z powrotem w stronę Karlštejnu.
Całkowita długość trasy to około 10,3 km i zajmuje około 2 godzin i 40 minut marszu. Nie jest zbyt wymagająca, raczej umiarkowanie trudna, więc poradzi sobie z nią większość turystów.
Gdybyście wyruszali w odwrotnym kierunku od kamieniołomu Velká Amerika, tuż przy wejściu znajdziecie płatny parking za 70 CZK za cały dzień (obecnie budowany jest tam samoobsługowy szlaban wjazdowy). Parkowanie jest tu tańsze niż w samej miejscowości Karlštejn, ale trzeba liczyć się z ograniczoną liczbą miejsc. W weekendy, święta i wakacje parking szybko się zapełnia. Zaletą jest jednak to, że możecie przejść trasę z tej strony i zostawić zamek Karlštejn na koniec lub zupełnie go pominąć.
Kamieniołom Malá Amerika - ukryty klejnot Czeskiego Krasu
Kamieniołom Malá Amerika, znany również jako Rešna, Nákladový lom, Amerika lub Školka, to jeden z najmalowniczych zalanych kamieniołomów w obszarze Czeskiego Krasu. Znajduje się w gminie Karlštejn w powiecie Beroun, około 2 km od zamku Karlštejn, i jest częścią systemu kamieniołomów wapiennych znanych jako Amerika.
Historia wydobycia
Wydobycie wapienia w tym regionie rozpoczęło się w końcu XIX wieku. W roku 1900 rozpoczęła wydobycie firma Pražská železářská společnost, która wykorzystywała wapień jako topnik w procesach hutniczych. Kamieniołomy były połączone systemem sztolni i należały do najważniejszych ośrodków wydobywczych w regionie.
Geometria kamieniołomu
Kamieniołom Malá Amerika ma długość 165 metrów i szerokość 57 metrów. Dno znajduje się na wysokości 348 m n.p.m. (5. poziom wydobywczy). Do wysokości 4. poziomu kamieniołom jest zalany wodą, która tworzy tzw. Jezioro Rešenské o powierzchni 0,86 ha.
Kamieniołom jest dostępny tylko od strony północnej, drogą wodną lub wspinaczkową. Północnym brzegiem na 3. poziomie wydobywczym prowadzi Główna Galeria Zbiorcza, połączona z 4. poziomem pionowym szybem. Ta sztolnia znana jest jako „Galeria” i posiada kilka „okien”, które pozwalają zajrzeć do wnętrza kamieniołomu.
Ciekawostki przyrodnicze
Woda w jeziorze jest tak przejrzysta i czysta, że żyją w niej ściśle chronione raki. Opuszczone sztolnie szybko stały się ważnym miejscem zimowania nietoperzy. Kamieniołom jest częścią Narodowego Rezerwatu Przyrody Karlštejn w Obszarze Chronionego Krajobrazu Czeski Kras.
Znaczenie kulturowe
Kamieniołom Malá Amerika stał się tłem dla kilku filmów i baśni, w tym słynnej czeskiej komedii „Limonádový Joe” (Lemoniadowy Joe) oraz baśni „Mała Syrenka”. Dzięki swojej unikalnej atmosferze i scenerii przyciąga nie tylko filmowców, ale także turystów i fotografów z całego świata.
Kamieniołom Mexiko - tajemnice podziemi Czeskiego Krasu
Kamieniołom Mexiko jest jednym z mniej znanych, ale za to fascynujących miejsc w regionie Czeskiego Krasu. Znajduje się w pobliżu miejscowości Mořina, niedaleko zamku Karlštejn, i jest częścią systemu wapiennych kamieniołomów znanych jako Amerika. Choć nie jest tak fotogeniczny jak jego słynny sąsiad Velká Amerika, kryje w sobie bogatą historię i naturalne piękno.
Historia wydobycia
Ciekawostki przyrodnicze
Dno kamieniołomu Mexiko jest zalane wodą, która tworzy małe jezioro. W przeciwieństwie do Velkej Ameriki, słońce dociera tu rzadko, co nadaje miejscu tajemniczą atmosferę. Otaczające ściany porośnięte są roślinnością, która zadomowiła się tu po zakończeniu wydobycia. Kamieniołom jest częścią Narodowego Rezerwatu Przyrody Karlštejn oraz Obszaru Chronionego Krajobrazu Czeski Kras.
Znaczenie kulturowe
Mimo że kamieniołom Mexiko nie jest tak znany jak Velká Amerika, ma swoje miejsce w historii kultury. Został wykorzystany jako tło w kilku filmach i baśniach dzięki swojej unikalnej atmosferze i scenerii.
Kamieniołom Velká Amerika - czeski Wielki Kanion z historią
Kamieniołom Velká Amerika, nazywany również „Czeskim Wielkim Kanionem”, to jedna z najbardziej imponujących formacji przyrodniczych w Republice Czeskiej. Znajduje się w CHKO Czeski Kras, blisko miejscowości Mořina, około 15 km na południowy zachód od Pragi. Jest to rozległy kamieniołom wapienia, który w przeszłości był ważnym miejscem przemysłowym.
Historia wydobycia
Wydobycie wapienia w kamieniołomie Velká Amerika rozpoczęło się około 1900 roku, kiedy spółka Pražsko-železářská zahájila wydobycie wysokoprocentowego wapienia. Wapno było wykorzystywane przy produkcji żelaza w wielkich piecach. Do transportu surowca przedłużono linię kolejową Kladensko-nučická aż do kamieniołomu koło Mořiny. Wydobycie trwało aż do roku 1963, kiedy doszło do potężnego osunięcia ścian, co doprowadziło do zamknięcia kamieniołomu.
Geologia i ciekawostki przyrodnicze
Kamieniołom Velká Amerika ma długość około 750 - 800 metrów, szerokość 150 - 200 metrów i głębokość 67 - 100 metrów. Na jego dnie znajdują się dwa połączone ze sobą jeziora z przejrzystą wodą, które powstały w wyniku zalania dolnych poziomów wydobywczych. Kamieniołom jest częścią rozległego systemu podziemnych sztolni, które łączą Velką Amerikę z innymi wyrobiskami w okolicy, takimi jak Malá Amerika i Mexiko.
Znaczenie kulturowe
Kamieniołom Velká Amerika stał się ulubionym miejscem filmowców. Kręcono tutaj sceny do takich filmów jak „Limonádový Joe” czy „Akumulátor 1”, ale także produkcje zagraniczne. Jego dramatyczna sceneria i industrialny wygląd zapewniają autentyczne otoczenie dla ekipy filmowej.
Pomnik Więźniów Politycznych - świadectwo mrocznej przeszłości
Nad kamieniołomem Mexiko, w bliskim sąsiedztwie Velkej Ameriki, znajduje się pomnik upamiętniający więźniów politycznych, którzy pracowali tutaj w latach 50. XX wieku w nieludzkich warunkach. Ten pomnik, odsłonięty w roku 2002, jest prostym, ale wymownym, zgrubnie ociosanym blokiem kamienia z okratowanym otworem w górnej części. Jego autorem jest rzeźbiarz Petr Váňa.
Kamieniołom Mexiko, nazywany czeskim Mauthausen, był w tamtym czasie miejscem, gdzie zmuszono do pracy co najmniej 1 400 więźniów politycznych. Musieli oni pracować w ciężkich warunkach, co prowadziło do wielu zgonów.
Pomnik stał się częścią ścieżki dydaktycznej „Czeski Wielki Kanion i Czeski Mauthausen”, która została otwarta w roku 2022. Ścieżka ta łączy historyczne i przyrodnicze atrakcje regionu, oferując odwiedzającym spojrzenie na mroczną przeszłość tego miejsca.
Jeśli planujecie wizytę, polecam zatrzymać się przy tym pomniku i przez chwilę zastanowić się nad losami tych, którzy tutaj cierpieli. To silne przypomnienie naszej historii, o której nie wolno zapomnieć.
Ocena
Te miejsca oceniam bardzo pozytywnie – oferują fenomenalne widoki i naprawdę zasługują na swoją unikalność oraz popularność. Chociaż zachęcają do robienia zapierających dech w piersiach selfie i ujęć, należy pamiętać, że są to dawne wyrobiska, gdzie istnieje duże ryzyko wypadku. Niestety dochodziło tu już do tragedii, dlatego apeluję do wszystkich odwiedzających: przestrzegajcie instrukcji na tablicach, dbajcie o bezpieczeństwo i naprawdę nie ryzykujcie.
Dobre zdjęcie nigdy nie ma większej wartości niż Wasze życie.
Chciałbym również poprosić wszystkich, aby nie zostawiali chusteczek, opakowań i innych śmieci na trasie czy w okolicy kamieniołomów – jest to niewłaściwe i nieestetyczne. Jeśli zajdzie potrzeba załatwienia „większej potrzeby”, zróbcie to z dala od głównego szlaku (jeśli teren na to pozwala) lub bezpiecznie zakopcie swoje dzieło, podobnie jak zaleca się to np. na Szumawie. Wszystkie śmieci zabierajcie ze sobą – co przynieśliście, należy też wynieść.
W ten sposób ochronimy piękno tych miejsc dla wszystkich przyszłych gości i zadbamy o to, by były one bezpieczne i czyste.
MOŻE CIĘ RÓWNIEŻ ZAINTERESOWAĆ:
